« و چنان كه به نص‌هاى ظاهر ثابت است كه حق تعالى ديده شود و معتزلى به تأويل انكار مىكند » و نيز در ( نيمهء دوّم از ربع منجيات ص 1533 ) گويد : « پس حجاب برداشته شود و وجه خداى - عزّ و جلّ - را بينند . » و نيز در جواهر القرآن ص 24 : « ديدار حق تعالى جمله مؤمنان را عام بود و مر ابو بكر ( رض ) را خاص بود » . همين‌طور نيز نسفى در چند جاى تفسيرش اشاره به رأيت حق كرده كه ما در بخش مذهب وى آن را آورده‌ايم . پس بحث ما به اين نتيجه رسيد كه جواهر القرآن غزّالى را شخص عارفى به عنوان كتاب درسى براى تهذيب روح و تربيت جسم سالكان برگزيده . و آن را به فارسى روان ترجمه كرده است - البته اين حدس بسيار قوى است - و بعد دو بخش ديگر اين كتاب را كه « گوهر علم و مرواريد عمل » نام دارد و برگزيده‌اى است از آيات قرآن مجيد ، بهتر دانسته است كه ترجمهء آيات از تفسير نسفى برگزيند . اينكه مترجم جواهر القرآن نامى از نسفى نبرده است ، شايد از اين جهت بوده است كه تفسير نسفى آن قدر مشهور بوده كه نيازى به ذكر نام وى نبوده ، و يا اين كه خواسته طورى عمل كند كه گمان كنند ترجمهء آيات نيز از خود آن مترجم است نه غير آن . معرفى نسخه‌ها 1 - نسخهء اساس : براى اولين بار كه در كتابخانهء آستان قدس رضوى مشغول مطالعهء كتب خطى بودم ، با نسخهء اين تفسير آشنا شدم - به شمارهء عمومى 1236 و شمارهء اختصاصى آن 34 و واقف آن خواجه شير احمد تونى است اين نسخه به طول 26 و عرض 18 سانتىمتر و عدد اوراق 509 - كه در مخزن كتابخانه محفوظ است . در اين نسخه نام و نشان كاتب و تاريخ تحرير و هم نام مفسر و نويسندهء آن نيامده است ، فقط با خطى كه شايد خطّ مالك آن باشد و قدرى قديم‌تر مىنمايد ، نوشته است كه « و ظاهر است كه تفسير نسفى [ است ] . » خطّ اين نسخه چون نشان مىداد كه اصيل‌تر و قديم‌تر است ، لذا ما آن را اصل قرار داديم و از دو نسخهء ديگر - كه در جاى خود بدانها اشاره خواهيم كرد - نسخه‌بدل‌هائى در پاورقى آورديم .